هوش مصنوعی ایده می‌سازد یا خلاقیت را به چالش می‌کشد؟

نشست تخصصی «ایده‌یابی» با محوریت بررسی تأثیر هوش مصنوعی بر فرایند خلق آثار هنری و تصویری، به همت حوزه هنری همدان و با حضور جمعی از طراحان و تصویرسازان همدانی در دانشگاه بوعلی‌سینا برگزار شد.

به گزارش حوزه هنری همدان، گسترش ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی در سال‌های اخیر، بسیاری از فرایندهای تولید تصویر و آثار هنری را با تغییرات جدی مواجه کرده است؛ تغییراتی که در کنار فرصت‌های تازه، یک پرسش اساسی را نیز پیش روی هنرمندان و فعالان حوزه طراحی و تصویرسازی قرار داده است: در شرایطی که تولید تصویر و محتوا بیش از گذشته به ابزارهای هوشمند وابسته شده، سهم ایده و خلاقیت انسانی در خلق یک اثر ماندگار چیست؟

این پرسش، محور اصلی نشست تخصصی «ایده‌یابی» بود که پنجشنبه ۷ آبان، به همت حوزه هنری همدان و با حضور طراحان و تصویرسازان همدانی و با راهبری امید کردی در مرکز نوآوری کندو دانشگاه بوعلی‌سینا برگزار شد.

در این نشست، «ایده‌یابی» نه به‌عنوان مرحله‌ای فرعی در فرایند تولید اثر، بلکه به‌عنوان نقطه آغاز شکل‌گیری یک اثر خلاقانه مورد توجه قرار گرفت. موضوعی که با ورود گسترده هوش مصنوعی به عرصه هنر و طراحی، اهمیت بیشتری پیدا کرده است؛ چراکه دسترسی به ابزارهای جدید، اگرچه امکان تولید سریع‌تر و متنوع‌تر را فراهم می‌کند، اما لزوماً به خلق ایده‌های تازه و متمایز منجر نمی‌شود.

هوش مصنوعی؛ ابزار تولید یا فرصتی برای خلاقیت؟

یکی از محورهای مورد توجه در این نشست، نسبت میان توانایی‌های هوش مصنوعی و خلاقیت انسانی بود. ابزارهای هوش مصنوعی می‌توانند در تولید، بازآفرینی و توسعه ایده‌های بصری نقش داشته باشند، اما مسئله اصلی همچنان از جایی آغاز می‌شود که هنرمند باید بداند «چه چیزی» را روایت کند و «چرا» آن را روایت می‌کند.

از این منظر، ایده‌پردازی همچنان به مؤلفه‌هایی مانند مشاهده دقیق، تفکر، تجربه زیسته، شناخت مخاطب، نگاه متفاوت و توانایی تبدیل یک مفهوم به تصویری قابل‌درک و اثرگذار وابسته است؛ مؤلفه‌هایی که نمی‌توان اهمیت آنها را صرفاً با در اختیار داشتن ابزارهای جدید نادیده گرفت.

در این نشست تلاش شد با نگاهی به تغییرات ایجادشده در فرایند تولید آثار تصویری، ظرفیت‌ها و چالش‌های استفاده از هوش مصنوعی برای طراحان و تصویرسازان مورد بررسی قرار گیرد و این پرسش مطرح شود که چگونه می‌توان در میان انبوه تصاویر تولیدشده با ابزارهای هوشمند، همچنان به ایده‌هایی دست یافت که هویت، تازگی و ماندگاری داشته باشند.

مسئله امروز هنرمند، فقط «چگونه ساختن» نیست

ورود فناوری‌های نوین به عرصه هنر، بخشی از دشواری‌های فنی تولید اثر را کاهش داده است؛ اما همزمان مسئله انتخاب، تشخیص و خلق ایده را پررنگ‌تر کرده است. در چنین شرایطی، تفاوت میان یک اثر معمولی و اثری که بتواند در ذهن مخاطب باقی بماند، بیش از گذشته می‌تواند به کیفیت ایده و نحوه پرداخت آن وابسته باشد.

برگزاری این نشست را می‌توان تلاشی برای گفت‌وگو درباره همین تغییر در فرایند خلق آثار دانست؛ گفت‌وگویی که به‌جای تقابل ساده میان «هنرمند» و «هوش مصنوعی»، بر شناخت ظرفیت‌های ابزارهای جدید و در عین حال حفظ جایگاه تفکر و خلاقیت انسانی تمرکز داشت.

نشست تخصصی «ایده‌یابی» پنجشنبه ۷ آبان، ساعت ۱۵، در مرکز نوآوری کندو دانشگاه بوعلی‌سینا برگزار شد و طراحان و تصویرسازان همدانی در آن درباره نسبت ایده، خلاقیت و ابزارهای هوش مصنوعی در فرایند خلق آثار تصویری به بحث و تبادل نظر پرداختند.